Μέρος πρώτο: Προσχέδια πριν την υπογραφή συμφωνητικού. Ναι ή όχι;
Σίγουρα πολλοί από εσάς ακολουθείτε την τακτική της παρουσίασης εικαστικού σε πιθανούς νέους πελάτες πριν την οριστικοποίηση της ανάθεσης του έργου σε εσάς ή στην ομάδα σας. Άλλοι πάλι δεν παρουσιάζετε εικαστικά αν δεν έχουν “πέσει” υπογραφές ώστε να γίνει επίσημη η συνεργασία σας με τον πιθανό νέο πελάτη. Τελικά, μια τέτοια κίνηση προτρέπει τον πιθανό πελάτη να αποφασίσει υπέρ του σχεδιαστή που έκανε την εικαστική παρουσίαση ή όχι; Μήπως ο web designer που παρουσιάζει μια σχεδιαστική λύση σε τόσο πρώιμο στάδιο κάνει περισσότερο κακό στον εαυτό του και την ομάδα του από ότι καλό; Μήπως τελικά παρουσιάζει μια όχι τόσο καλή επαγγελματική εικόνα;
Στη συνέχεια αυτού του άρθρου, το Web Design Blog θα παρουσιάσει τα υπερ και τα κατά της τακτικής παρουσίασης εικαστικού, πριν την υπογραφή ιδιωτικού συμφωνητικού.
Ας υποθέσουμε πως προσεγγίζετε έναν νέο πιθανό πελάτη για ένα καινούργιο έργο. Κατά 99% την ίδια ώρα ο πελάτης αυτός έχει επικοινωνήσει και με άλλον έναν προμηθευτή. Ο προμηθευτής αυτός μπορεί να είναι μεγαλύτερος από εσάς, μικρότερος ή και του ίδιου βεληνεκούς. Εσείς προσφέρετε εικαστικές προτάσεις πριν την υπογραφή ιδιωτικού συμφωνητικού και ο ανταγωνιστής σας όχι. Τελικά χάνετε το project, παρότι κάνατε κάποια design.
Τι μπορεί να πήγε στραβά;
Εικαστικό με πιθανά λάθη
Μην έχοντας συνήθως τον απαραίτητο χρόνο για ένα σωστό creative brief με τον πελάτη σε αυτή τη φάση του project, αλλά και επειδή κανένα αρχικό design δεν είναι ποτέ τέλειο, είναι σχεδόν σίγουρο, ότι θα κάνετε κάποια λάθη. Υπάρχει το ενδεχόμενο ο πελάτης να επικεντρωθεί σε αυτά και να επηρεαστεί αρνητικά. Αυτό δε σημαίνει ότι δεν θα εκτιμηθεί η προσπάθειά σας.
Βιαστικές κινήσεις
Εκτός και αν είναι ιδιαίτερη περίπτωση, ο πελάτης θα περιμένει την προσφορά του σχετικά σύντομα. Αν εφαρμόζετε την τακτική παρουσίασης εικαστικού με την κατάθεση της προσφοράς, κατά πάσα πιθανότητα θα υποπέσετε σε λάθη λόγω βιασύνης. Μην έχοντας αρκετό χρόνο στα χέρια σας, ίσως καταλήξετε να παρουσιάσετε μια πρόταση η οποία να μην δώσει στον πιθανό πελάτη αυτό που ψάχνει.
Κόστος, αύξηση συνολικού κόστους ή αύξηση ζημίας
Κάθε φορά που ετοιμάζετε μια εικαστική πρόταση για κάποιον πιθανό πελάτη, καταναλώνετε χρόνο, χρόνο παραγωγικό ο οποίος κατά βάση οφείλεται να πληρώνεται. Εξάλλου ο χρόνος που δαπανάτε εσείς και η ομάδα σας κατά την διάρκεια παραγωγής είναι ο χρόνος ο οποίος καταναλώνετε για να εξασκείτε την ειδικότητά σας. Όταν λοιπόν δαπανήσετε έναν Χ χρόνο για να πετύχετε κάποια εικαστικά αποτελέσματα που θα τα παρουσιάσετε συνοδευτικά με την προσφορά σας, ουσιαστικά έχετε προχωρήσει σε ένα από τα βασικότερα βήματα του έργου, τον εικαστικό σχεδιασμό, το UIDesign, χωρίς να έχετε εξασφαλίσει την αμοιβή σας για τον χρόνο και την δημιουργικότητα που έχετε ξοδέψει. Προσφέρεται στον υποψήφιο πελάτη, πραγματικό κομμάτι της δουλειάς σας, δωρεάν και με ρίσκο απόρριψης. Αν καταφέρετε και πάρετε το έργο, έχει καλώς, θα έχετε γλυτώσει κάποιον χρόνο από την παραγωγική διαδικασία, αν όμως δεν το πάρετε, ποιος θα πληρώσει για τον χαμένο σας χρόνο; Αυτομάτως για να συμπληρώσετε την δαπάνη, δεν θα πρέπει να χρεώσετε κάτι παραπάνω τον επόμενο πελάτη σας; Αν δεν τον κάνετε αυτό, θα έχετε συνολικά ζημία.
Ψευδαίσθηση ορίων σχεδιαστή από πελάτη
Είναι σημαντικό να θυμόσαστε πως οι υποψήφιοι πελάτες δεν είναι υποχρεωμένοι να είναι εφοδιασμένοι με την φαντασία που χρειάζεται ώστε να “δουν” πως θα εξελιχθεί ένα design. Χωρίς να είναι αυτό κανόνας. Τις περισσότερες φορές καταλαβαίνουν αυτό που βλέπουν μόνο και από την στιγμή που βρισκόσαστε στην φάση πριν την υπογραφή συμφωνητικού και δεν είναι σίγουρο ότι θα πάρετε την δουλειά ίσως να μην βρεθεί ποτέ η ευκαιρία να δει ο πελάτης αυτό που πραγματικά θέλατε να δείξετε.
Χαρίζετε ιδέες στον πιθανό πελάτη και στον ανταγωνισμό
Αν υποθέσουμε πως δεν σας επηρεάζουν τα παραπάνω γιατί θεωρείτε τους εαυτούς σας “καλλιτέχνες” και όχι ελεύθερους επαγγελματίες, ή επιχειρηματίες, τότε μήπως τουλάχιστον σκεφτήκατε ποτέ το ενδεχόμενο να σας απορρίψουν λόγω του κόστους που ορίζετε και να δώσουν την δουλειά σε κάποιον που χρεώνει λιγότερα; Τι γίνεται όμως αν δώσουν την δουλειά σε κάποιον που χρεώνει λιγότερα, αλλά τους αρέσουν τα εικαστικά που τους ετοιμάσατε εσείς. Τους αρέσουν τόσο πολύ που τα δίνουν στον ανταγωνιστή σας απλόχερα και του λένε πως θέλουν έτσι να είναι το καινούργιο τους website. Ο ανταγωνιστής δεν χρειάζεται τα psd αρχεία για να το ξανα δημιουργήσει. Μπορεί να φτιάξει κάτι παρόμοιο. Το δυσκολότερο εξ’ άλλου όταν σχεδιάζουμε ένα website είναι η ιδέα.
Τι πρέπει να γίνεται τότε;
Σίγουρα δεν πρέπει να μην γίνεται παρουσίαση εικαστικού σε πελάτες που δεν έχουν υπογράψει ακόμα. Από την άλλη όμως δεν μπορείτε να εμφανιστείτε με άδεια χέρια. Για αυτό τον λόγο, κάθε επαγγελματίας και εταιρία έχει το Portfolio της να δείχνει. Ο πελάτης το μόνο που χρειάζεται να δει πριν υπογράψει είναι η ποιότητα των υπηρεσιών σας. Αν είστε νέος επαγγελματίας ή εταιρία όμως και δεν έχετε να δείξετε κάτι, κάντε μερικές δουλειές άνευ απολαβών. Θα σας βοηθήσει να χτίσετε ένα σημαντικό portfolio. Βέβαια κάποιος θα μπορούσε να υποστηρίξει ότι κάνοντας δουλειές άνευ απολαβών είναι εξίσου ζημιογόνο για μια εταιρία όπως όταν κάνει εικαστικά στην φάση της προσφοράς, αλλά δεν είναι ακριβώς έτσι. Ο λόγος είναι πως αυτές οι δουλειές θα είναι ολοκληρωμένες και θα υπάρχουν στο διαδίκτυο για να τις δουν και άλλοι, όχι μόνο οι πελάτες στους οποίους τις παρουσιάζετε εσείς. Μακροχρόνια θα σας αποφέρουν κέρδος, σε αντίθεση με κάποια εικαστικά που αν δεν χρησιμοποιηθούν, ή χαριστούν στον ανταγωνισμό θα καταλήξουν μάλλον στα σκουπίδια.

















May 14th, 2010 at 11:45 pm
Να σημειώσω πώς αν κάποιος ασχολείται με κάποιο cms για να στήσει τις δουλειές του, μπορεί να φτιάξει κάποιο theme ή template και να το προσφέρει στην κοινότητα.
Έτσι το “ανευ αποδοχών”, συνδυάζεται με προσφορά προς την κοινότητα και μειώνεται κάπως η χασούρα.
Εξαιρετικό άρθρο btw.
May 15th, 2010 at 8:08 am
Πολύ καλή σκέψη Αλέξη. Ευχαριστούμε για το tip και για τα καλά σου λόγια!
May 28th, 2010 at 10:43 am
Εξαιρετικό άρθρο, πρέπει να γράφονται αυτά όσο το δυνατόν περισσότερο, συγχαρητήρια για την προσπάθεια!
Να συμπληρώσω στις ενότητες “Εικαστικό με πιθανά λάθη”/”Βιαστικές κινήσεις”: τα προσχέδια δεν είναι δουλειά μόνο της μίας πλευράς (της δικής μας). Πρέπει να υπάρξει αρκετή συζήτηση πιο πριν για να βγουν τα πραγματικά requirements (πάντα υπάρχουν κάποια κρυμμένα!), να ανακαλυφθούν παράγοντες που στην πράξη μπορεί να περιορίζουν αυτό που ο πελάτης είχε αρχικά στο μυαλό του, ή να πέσουν 2-3 έξτρα ιδέες που ο πελάτης είτε δεν είχε σκεφτεί είτε δεν αξιολογούσε ως σημαντικές (συχνά συμβαίνουν και τα 3!).
Το να δουλέψει κάποιος πάνω σε ένα brief (και όλοι ξέρουμε πόσο “καλοδουλεμένα” είναι τα briefs της Ελληνικής αγοράς) με ελάχιστο feedback ή προηγούμενη συζήτηση είναι δουλειά που είτε θα πάει χαμένη, είτε (σε περίπτωση που εγκριθεί) θα περιορίσει τελικά την οπτική του πελάτη.
May 28th, 2010 at 10:54 am
Γιώργο σε ευχαριστούμε για την προσφορά σου. Δεν έχεις άδικο. Επίσης ευχαριστούμε για τα καλά σου λόγια